Göbeklitepe kültür turizminin vazgeçilmezi oldu | Göbeklitepe nerede?
Göbeklitepe, turizm ve seyahat acentelerinin 2019 yılı öncelikleri arasına girdi. Göbeklitepe, 2012 yılında UNESCO ‘Dünya Miras Geçici Listesi’ne alınmış, Bahreyn’de düzenlenen 42. Dünya Miras Komitesi Toplantısı’nda da Dünya Miras Listesi’ne dahil edilmişti. Peki, Göbeklitepe nerede?
Göbekli Tepe, Şanlıurfa İli’nin 15km kuzeydoğusunda, merkeze bağlı Örencik Köyü yakınlarındaki dağlık alan üzerinde yer almaktadır. Seçilen alan, diğer Neolitik Dönem yerleşim yerlerinde olduğu gibi su kenarı, vadi ya da ovada olmayıp, Harran Ovası’nı kuzeyde sınırlayan uzun bir yükselti silsilesi üzerinde, görüşe ve manzaraya hâkim bir konumda bulunmaktadır. Tarihin sıfır noktası olarak nitelendirilen Göbeklitepe, yerli ve yabancı turistler tarafından yoğun ilgi görüyor.
GÖBEKLİTEPE'NİN TARİHİ
Göbekli Tepe, 1400 yıllık bir sürede, doğal bir kireçtaşı plato üzerinde biriken arkeolojik dolgulardan oluşan (arkeolojik kalıntılar, enkaz ve çöplükler) tepeler ve bunları ayıran çöküntü alanlarının yer aldığı büyük bir yapay tepedir. Göbekli Tepe, MÖ yaklaşık 9600 ve 8200 yılları arasında, Çanak Çömleksiz Neolitik A (PPNA, MÖ 9600-8700) ve İlk Çanak Çömleksiz Neolitik B (EPPNB, MÖ 8700-8200) (Şekil 1) dönemlerinde oluşmuştur.
Amerika Birleşik Devletlerinde (ABD) yayın yapan internet sitesi Business Insider'ın bu yıl güncellediği Ölmeden önce görülmesi gereken mekanlar arasında 2. sırada yer alan Şanlıurfa'daki Göbeklitepe, barındırdığı yapılar ve kazı çalışmalarından elde edilen bilgiler ışığında dünyanın en eski yerleşim yeri olarak biliniyor ve Tarihin sıfır noktası olarak nitelendiriliyor.
Göbekli Tepe, yirmi yıllık arkeolojik araştırmadan sonra bile, eşsiz bir tarih öncesi alan olarak sağladığı yeni bilgilerle hayranlık uyandırmaya devam etmektedir ve haklı olarak son yıllarda keşfedilmiş en önemli arkeolojik keşiflerden biri olarak kabul edilmektedir. Neolitik geçişin, başka bir ilerleyen dönemlerde bugünkü yaşam biçimimize yol açacak olan tarımcı toplulukların ortaya çıkışının daha iyi kavranmasındaki üstün değeri hala emsalsizdir. Göbekli Tepe gelecek kuşaklardaki prehistoryenler ve arkeologlar için oldukça önemli kalmaya devam edecektir.
